Een nieuwe vorm van uitvaartliturgie

vrijdag 22 feb 2013

De Hoeilaartse federatiepastoor Roger Nuyts kondigde tijdens zijn preek in de missen van 16 en 17 februari aan dat er vanaf 1 maart 2013 het één en ander verandert op het gebied van kerkelijke begrafenisdiensten in onze parochies! Voortaan zullen de uitvaarten niet meer vanzelfsprekend gekoppeld worden aan de eucharistie.
In de plaats van de klassieke uitvaartmis komt er een woord - en gebedsdienst waarin ook leken mee voorgaan. De uitvaartdiensten in onze parochies zullen verzorgde vieringen blijven, met daarin ruim plaats voor Schriftlezing, gezang, gebed en mogelijke inbreng van de familie bij het gedenken van de overledene.
 
Daarenboven zal de uitvaart op latere datum gevolgd worden door een zondagse eucharistieviering met gedachtenis van de overledenen van de voorbije maand. Deze gedachtenisviering zal in de parochies van Hoeilaart en Jezus-Eik in regel op de 3de zondag van de maand gehouden worden.
Op sommige plaatsen in ons dekenaat (in de parochiefederatie Tervuren d.w.z. de 4 parochies van die gemeente, in deze van Ottenburg en Sint-Agatha-Rode waarin een diaken werkzaam is), op vele plaatsen in ons bisdom, in gans het bisdom Antwerpen en ook elders werkt men al jaren op deze manier.
Ook in de andere parochies van ons dekenaat Overijse, dus ook Hoeilaart en Jezus-Eik, zal men vanaf 1 maart 2013 dit systeem ingang laten vinden.
 
Wat verandert er nu concreet?
1. Een woord - en gebedsdienst wordt vanaf 1 maart 2013 de standaardvorm voor een kerkelijke uitvaart.
2. De voorganger is niet langer vanzelfsprekend en uitsluitend een priester.
Van ons dekenaat en onze federatie hebben een aantal mannen en vrouwen een vormingsprogramma gevolgd om voorganger te zijn in deze uitvaartliturgie en zij zijn dus door de bisschop erkend. Deze ‘gemandateerde’ leken worden beschouwd als volwaardige voorgangers van de uitvaartliturgie. Voor onze parochiefederatie van Hoeilaart en Jezus-Eik zijn dat 2 vrouwen en 2 mannen die voorgangers in uitvaarten zullen zijn. Het betreft de vrouwen Odette Delvaux, ook parochieassistente, en Jacqueline Brenart en tevens de mannen Johan Vanloo en Hervé 't Serstevens. Zij zullen bij ons ook een liturgisch gewaad dragen. U ziet hen op bijgevoegde foto.
Een uitvaart wordt voorgegaan door minstens twee voorgangers. Ook de priester blijft voorlopig meedraaien in de beurtrol om voor te gaan in begrafenissen.
3. Op het overlijdensbericht wordt de term ‘uitvaartliturgie’ gebruikt en niet meer ‘eucharistieviering’.
4. De overledenen van de maand worden herdacht tijdens een zondagse eucharistieviering op één van de zondagen van de maand volgend op de uitvaart. In onze parochies van Hoeilaart en Jezus-Eik zal die gedachtenismis in regel de 3de zondag van de maand zijn, in de kerk waar de uitvaartliturgie plaats had. De datum hiervan kan vermeld worden op de overlijdensbrief.
 
In deze viering worden de namen van de overledenen met eerbied genoemd en wordt er - zoals ook in de uitvaartliturgie zelf - ook een speciale uitvaartkaars gebruikt die mee kan genomen worden door de families van de overledene.
 
De pastoor voegt er bij deze aan toe dat de kerkgangers volgend weekend een speciaal foldertje krijgen met de samenvatting en tevens met antwoorden op veel gestelde vragen bij overlijden en kerkelijke uitvaart.
 
Bovendien wordt, bij het rouwbezoek en het contact van de liturgische voorganger(s) met de familie van overledene , ook de uitvaartliturgie van nabij bekeken en voorbereid. De familie krijgt daarbij dan een foldertje, met een overzicht van de liturgie en met de momenten van mogelijke inbreng van de familie. Uiteraard zorgt de voorganger dat de christelijke verrijzenisboodschap aan bod komt.
 
Sommigen zullen deze verandering als een zeker verlies ervaren en daar hebben we alle respect voor. Toch willen wij vragen om een positieve ingesteldheid ten aanzien van deze vernieuwing. Misschien zal het wat tijd vragen om de mensen te laten zien en ervaren dat deze vorm een volwaardige kerkelijke afscheidsviering is.
Zij biedt ons tevens de mogelijkheid om ook in de toekomst een kwalitatieve uitvaartpastoraal aan te bieden en te blijven waarborgen! 
 
Pastoor Roger Nuyts